Thứ Năm, 17 tháng 4, 2014

[Kinh tế-Đại Đoàn Kết] - Bảo vệ lao động giúp việc gia đình: Sẽ có bước ngoặt mới?

Ngày 14-4 trao đổi với phóng viên Báo Đại Đoàn kết, bà Ngô Ngọc Anh - Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu giới, gia đình và phát triển cộng đồng (tổ chức đã tích cực vận động cho quyền của lao động giúp việc gia đình) - nhấn mạnh: Sự ra đời của Nghị định là bước ngoặt lớn nhằm đảm bảo quyền lợi cũng như công nhận giúp việc gia đình (GVGĐ) là một nghề, song nếu không có các chế tài cụ thể, cơ chế giám sát thì khó đi vào thực tiễn.



Không dễ thực hiện
Bộ luật Lao động sửa đổi năm 2012 được thông qua với 5 điều quy định về lao động (LĐ) giúp việc đã nhận được nhiều ý kiến đồng tình của dư luận. Việc công nhận loại hình LĐ này không chỉ đảm bảo quyền lợi cho NLĐ mà còn đảm bảo quyền lợi cho người sử dụng lao động (NSDLĐ). Nhằm luật hóa những quy định này, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Nghị định số 27/2014/NĐ-CP quy định chi tiết thi hành một số điều của Bộ luật Lao động đối với lao động là người giúp việc gia đình. Đây được xem cơ sở pháp lý để thiết lập mối quan hệ giữa NLĐ và NSDLĐ, từ đó tiến tới từng bước tới tạo dựng sự bình đẳng trong mối quan hệ vốn khá nhạy cảm này. Tuy nhiên, theo đánh giá của giới chuyên môn, để những quy định trên đi vào đời sống không dễ, nếu chưa có những quy định cụ thể hơn về mặt pháp lý.
Theo Nghị định, vai trò của chính quyền cấp cơ sở là rất lớn. Chia sẻ với phóng viên, Phó Chủ tịch xã Hải Bối – Huyện Đông Anh, Hà Nội - Nguyễn Hữu Thụ cho rằng: Trong thời gian qua, những hệ lụy do thực trạng GVGĐ bằng hợp đồng miệng khá nhiều. Nó không chỉ đẩy NLĐ đứng trước nguy cơ bị bạo hành, quấy rối tình dục mà còn nảy sinh nhiều tranh chấp, tệ nạn như mất cắp, bắt cóc do NGV gây nên. Phía chính quyền địa phương cũng gặp nhiều khó khăn trong quản lý vì chưa có sự ràng buộc về pháp lý nên rất khó quản lý và xử phạt. Chính vì vậy, việc ban hành Nghị định 27 là cơ sở pháp lý quan trọng để chính quyền địa phương giám sát cũng như siết chặt quản lý về dân cư. "Việc thực hiện các quy định mới này bước đầu có thể gặp khó khăn do thực tế còn tồn tại như nhiều người sử dụng lao động không trình báo có thuê giúp việc. Song nếu quy định bắt buộc phải ký kết hợp đồng và phải trình báo với chính quyền sở tại thì lúc ấy cơ quan chức năng mới có sự giám sát và cơ chế bảo vệ cả người giúp việc và người sử dụng lao động”- ông Thụ nhấn mạnh.
Là người phụ trách một tổ chức có nhiều khảo sát, nghiên cứu với quy mô lớn về nhu cầu, thực trạng về nghề GVGĐ, bà Ngọc Anh cũng cho rằng, không cấp nào quản lý cũng như giám sát việc thực thi quy định về NGV tốt bằng chính quyền cơ sở.
Dẫn chứng cho ý kiến của mình, bà Ngọc Anh đưa ra nhiều quy định tại Nghị định còn chung chung, không chỉ làm khó cho NSDLĐ mà khiến cơ quản quản lý gặp lúng túng như quy định mười ngày sau khi ký hợp đồng lao động với người giúp việc gia đình, chủ sử dụng lao động phải thông báo với UBND phường sở tại. " Một trong điểm rất đáng chú ý tại Nghị định là quy định NSDLĐ phải ký kết hợp đồng lao động với NLĐ và thông báo với chính quyền sở tại, nếu không ký kết hợp đồng bằng văn bản NSDLĐ sẽ bị phạt hành chính. Tuy nhiên lại không nêu rõ ai là người kiểm tra, giám sát nên rất khó có thể kiểm soát và đưa quy định này vào thực tiễn” – bà Ngọc Anh băn khoăn. Quan trọng là thay đổi nhận thức
Là đối tượng được hưởng lợi nhiều nhất song qua khảo sát của phóng viên, NLĐ tỏ ra khá thờ ơ với quy định này. Có thâm niên gần 10 năm đi làm GVGĐ, bà Nguyễn Thị Hợi ở Nam Định chia sẻ: Làm nghề này không chỉ đơn thuần là làm công ăn lương mà còn đối xử với nhau bằng cái tình người. Ăn, ngủ và sinh hoạt chung dưới một mái nhà nếu cứ phải ràng buộc nhau bằng văn bản, quy định rất khó sống. " Tuy tôi và chủ nhà không ký hợp đồng lao động, chủ nhà cũng không cho tiền đóng BHXH nhưng mỗi khi trái nắng trở trời, đau ốm chủ nhà đều tận tình đưa khi khám, thuốc thang. Thậm chí trong gia đình có người thân đau ốm, bệnh tật chủ nhà cũng gửi quà biếu. Với tôi như vậy là quá đủ nên không muốn ràng buộc gì thêm về mặt giấy tờ” – Bà Hợi thẳng thắn.
Với quan điểm nói trên của NGV, bà Ngọc Anh cho biết: Đó không là chỉ là quan điểm một một vài cá nhân mà còn của đại đa số NGV hiện nay. Mặc dù quy định về NGV đã được quy định tại Bộ luật Lao động sửa đổi năm 2012 song đến nay NLĐ, NSDLĐ thậm chí cả cán bộ lao động không biết tới quy định này. Do đó, Bộ LĐTB & XH cần phải kiên quyết vào cuộc tuyên truyền cũng như giám sát để việc thực thi quy định về NGV được triển khai”. Lê Bảo

0 nhận xét:

Đăng nhận xét